Gevolgen van chronische stress


Stress verandert het functioneren van ons lichaam op heel veel vlakken. Op korte termijn heeft dat geen invloed op onze gezondheid en zorgt er voor dat we een grotere kans hebben om te overleven als we indirect levensgevaar verkeren. Maar omdat zo veel uitgeschakelde functies met gezondheid op langere termijn verbonden zijn, zal een langdurig aanhoudende stress wel gevaar voor onze gezondheid op langere termijn opleveren. Een prachtig voorbeeld van de genialiteit van de natuur.

Hier onder staat een overzicht van klachten die langdurig aanhoudende = chronische stress kan veroorzaken. De klachten kunnen zich op heel veel plaatsen in ons lichaam  manifesteren, ook daar waar we het niet verwachten. Vaak ontstaat de klacht op een plaats die al verzwakt is door eerdere voorvallen.


Hoofdpijn
Overbelasting van je ogen
Overbelasting van spieren in je nek en schouders
Overbelasting van je kaakgewricht (TMJ) en schade aan je gebit
Sterk verhoogde bloeddruk
Hartstoornissen en ritmestoornissen
Sterk verminderde werking van het immuunsysteem (thymus) en daardoor vatbaar voor allelei ziekten, ontstekingen, auto-immuunstoornissen, COPD, kanker
Verkramping van het middenrif, oppervlakkige ademhaling
Pijn en verkramping in spieren en gewrichten
Maagklachten, maagzuur en oprispingen
Klachten over lever, milt, galblaas, alvlessklier en nieren
Darmklachten en slechte stoelgang
Prostaatklachten, onvruchtbaarheid, slechte kwaliteit zaadcellen en eicellen
Gebrek aan energie en levenslust: burn-out

Dit is nog maar een globaal overzicht van wat er mis kan gaan met onze gezondheid onder invloed van chronische stress.

Sommige mensen beweren dat zij goed functioneren onder stress. Dat dacht ik vroeger ook; heerlijk die druk om veel te moeten doen. Maar ik kwam er achter dat ik veel beter functioneerde als ik helemaal ontspannen was. Dat gaf geen kick, maar ik functioneerde beter. Een beetje druk is goed. Dat heeft een sporter nodig om scherp aan de start te staan. Een acteur heeft wat plankenkoorts nodig. Maar als ze in actie komen is de spanning verdwenen en zijn ze geheel ontspannen. Wij praten hier over stress die weken, maanden of jaren aanhoudt met nauwelijks ontspanning.

Het grootste gevaar van chronische stress schuilt niet zozeer in de klachten zelf, maar in de achterliggende oorzaken. Tijdens stress functioneert ons immuunsysteem niet of slecht. De thymus, het centrum van onsimmuunsysteem is heel erg stress gevoelig. Daardoor kunnen allerlei invloeden van buitenaf ons lichaam binnendringen en schade aanrichten, zoals virussen, bacteriŽn, schimmels, parasieten en dergelijke. Maar ook de optimale balans in ons lichaam (homeostase) kan niet wordengehandhaafd en allerlei normaal goedaardige en kleinschalige afwijkingen worden een bedreiging voor onze gezondheid. Denk aan gezwellen, litteken weefsel, wildgroei van cellen, tumoren. Ook het onderhoud van ons lichaam komt op een laag pitje of zelfs tot stilstand. Wonden genezen slecht, klachten worden chronisch, de bloedsomloop en het lymfestelsel worden niet schoon gehouden en slibben dicht, maagcellen groeit niet snel genoeg meer aan, botweefsel verzwakt en zo kan ik nog wel een tijd door gaan.

En dat wordt nog verergerd doordat het spijsverteringssysteem wordt stilgelegd. Zelfs als je al gezond voedsel zou eten, dan wordt het nietgoed verwerkt in je lichaam zodat je ondervoed raakt. Ook heb je meestal geen zin om te eten en neem je genoegen met fast food opgewarmd in de magnetron of iets uit de muur. En daar kan jouw lichaam niets mee, zelfs als je ontspannen en gezond bent.

Andere gevolgen zijn een kort lontje, of te wel onaangenaam zijn voor jouw omgeving. Dit heeft vaak een negatieve invloed op de thuissituatie, gedrag van kinderen, verstoorde verhoudingen op het werk met het risiko van ontslag.

Maar ook depressie, burn-out en dergelijke zijn vaak het gevolg van langdurige stress.

Redenen genoeg dus om aan de noodrem te trekken en rigoureuze maatregelen te treffen voordat de aangerichte schade onherstelbaar groot is geworden.